{"id":20146,"date":"2025-09-15T15:33:07","date_gmt":"2025-09-15T13:33:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/?post_type=publikation&#038;p=20146"},"modified":"2025-09-17T11:12:44","modified_gmt":"2025-09-17T09:12:44","slug":"die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2","status":"publish","type":"publikation","link":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/","title":{"rendered":"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit"},"content":{"rendered":"<h3 class=\"v-zwischen&uuml;berschrift-2-western \">Einleitung<\/h3>\n<p class=\"v-absatz-ohne-western\">Zum Zeitpunkt der deutschen Wiedervereinigung im Jahr 1990 lag die Wirtschaftskraft Ostdeutschlands deutlich unter derjenigen Westdeutschlands. Die Berichterstattung des Statistischen Bundesamtes zu den Volkswirtschaftlichen Gesamtrechnungen f\u00fcr das Gebiet der ehemaligen DDR beginnt mit dem zweiten Halbjahr 1990. Zun\u00e4chst war davon ausgegangen worden, dass das Bruttoinlandsprodukt je Erwerbst\u00e4tigen im Gebiet der ehemaligen DDR in diesem Zeitraum 12.490 DM (6.386 Euro) in jeweiligen Preisen betrug beziehungsweise 29 Prozent in Relation zum Bruttoinlandsprodukt je Erwerbst\u00e4tigen im Fr\u00fcheren Bundesgebiet (Statistisches Bundesamt 1991). Allerdings zeigte sich bei den Revisionen der Statistik, dass das Bruttoinlandsprodukt auf dem Gebiet der ehemaligen DDR deutlich niedriger war als zun\u00e4chst gesch\u00e4tzt; im Jahr 1993 wurden f\u00fcr das Bruttoinlandsprodukt je Erwerbst\u00e4tigen im zweiten Halbjahr 1990 nur noch 11.649 DM (5.956 Euro) angesetzt, und die Relation zum Fr\u00fcheren Bundesgebiet lag demnach bei 27 Prozent (Statistisches Bundesamt 1993).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"v-autoreninfo-western\"><em><strong class=\"western\">Prof. Dr. Oliver Holtem\u00f6ller<\/strong> ist stellvertretender Pr\u00e4sident des Leibniz-Instituts f\u00fcr Wirtschaftsforschung Halle (IWH) und dort Leiter der Abteilung Makro\u00f6konomik. Zudem ist er Professor f\u00fcr Volkswirtschaftslehre\u2028 an der Martin-Luther-Universit\u00e4t Halle-Wittenberg. Seine Forschungsschwerpunkte sind quantitative Makro\u00f6konomik, Konjunkturzyklen und Prognose, angewandte \u00d6konometrie und Zeitreihenanalyse, monet\u00e4re \u00d6konomik, makro\u00f6konomische Politik und \u00f6kologische Makro\u00f6konomie.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"sdendnote1\">\n<p><em>Dieser Artikel steht nur in der Kaufversion der Zeitschrift <\/em><strong>vor<\/strong><em>g\u00e4nge zur Verf\u00fcgung. Sie k\u00f6nnen das Heft hier im <a href=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/service\/shop\/vorgaenge\">Online-Shop der Humanistischen Union<\/a> erwerben: die Druckausgabe f\u00fcr 14.- \u20ac zzgl. Versand, die PDF-\/Online-Version f\u00fcr 5.- \u20ac.<\/em><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"featured_media":0,"template":"","categories":[2973,47,7],"tags":[3249,3583,667,3251,4314],"autoren":[4313],"publikationen":[4298],"class_list":["post-20146","publikation","type-publikation","status-publish","hentry","category-armut","category-lebensweisen-pluralismus","category-sozialpolitik","tag-ddr","tag-ostdeutschland","tag-vorgaenge-artikel","tag-wiedervereinigung","tag-wirtschaftspolitik","autoren-oliver-holtemoeller","publikationen-vorg-250"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"de_DE\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Einleitung Zum Zeitpunkt der deutschen Wiedervereinigung im Jahr 1990 lag die Wirtschaftskraft Ostdeutschlands deutlich unter derjenigen Westdeutschlands. Die Berichterstattung des Statistischen Bundesamtes zu den Volkswirtschaftlichen Gesamtrechnungen f\u00fcr das Gebiet der ehemaligen DDR beginnt mit dem zweiten Halbjahr 1990. Zun\u00e4chst war davon ausgegangen worden, dass das Bruttoinlandsprodukt je Erwerbst\u00e4tigen im Gebiet der ehemaligen DDR in diesem [weiterlesen]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Humanistische Union\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-17T09:12:44+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@humunion\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Gesch\u00e4tzte Lesezeit\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2\u00a0Minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/publikation\\\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/publikation\\\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\\\/\",\"name\":\"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-09-15T13:33:07+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-17T09:12:44+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/publikation\\\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"de\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/publikation\\\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/publikation\\\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Publikationen\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"vorg\u00e4nge\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"vorg\u00e4nge Nr. 250\\\/51: Gibt es Ostdeutschland?\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-250\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/\",\"name\":\"Humanistische Union\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"de\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#organization\",\"name\":\"Humanistische Union e.V.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg\",\"width\":1000,\"height\":536,\"caption\":\"Humanistische Union e.V.\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/x.com\\\/humunion\",\"https:\\\/\\\/mastodon.social\\\/@humunion\",\"https:\\\/\\\/bsky.app\\\/profile\\\/humanistischeunion.bsky.social\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/","og_locale":"de_DE","og_type":"article","og_title":"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union","og_description":"Einleitung Zum Zeitpunkt der deutschen Wiedervereinigung im Jahr 1990 lag die Wirtschaftskraft Ostdeutschlands deutlich unter derjenigen Westdeutschlands. Die Berichterstattung des Statistischen Bundesamtes zu den Volkswirtschaftlichen Gesamtrechnungen f\u00fcr das Gebiet der ehemaligen DDR beginnt mit dem zweiten Halbjahr 1990. Zun\u00e4chst war davon ausgegangen worden, dass das Bruttoinlandsprodukt je Erwerbst\u00e4tigen im Gebiet der ehemaligen DDR in diesem [weiterlesen]","og_url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/","og_site_name":"Humanistische Union","article_modified_time":"2025-09-17T09:12:44+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@humunion","twitter_misc":{"Gesch\u00e4tzte Lesezeit":"2\u00a0Minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/","name":"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit - Humanistische Union","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#website"},"datePublished":"2025-09-15T13:33:07+00:00","dateModified":"2025-09-17T09:12:44+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"de","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/publikation\/die-ostdeutsche-wirtschaft-35-jahre-nach-der-deutschen-einheit-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Publikationen","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"vorg\u00e4nge","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"vorg\u00e4nge Nr. 250\/51: Gibt es Ostdeutschland?","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-250\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Die ostdeutsche Wirtschaft 35 Jahre nach der Deutschen Einheit"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#website","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/","name":"Humanistische Union","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"de"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#organization","name":"Humanistische Union e.V.","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg","width":1000,"height":536,"caption":"Humanistische Union e.V."},"image":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/humunion","https:\/\/mastodon.social\/@humunion","https:\/\/bsky.app\/profile\/humanistischeunion.bsky.social"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikation\/20146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikation"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/types\/publikation"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/media?parent=20146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/categories?post=20146"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/tags?post=20146"},{"taxonomy":"autoren","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/autoren?post=20146"},{"taxonomy":"publikationen","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikationen?post=20146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}