{"id":20448,"date":"2026-03-18T16:46:26","date_gmt":"2026-03-18T15:46:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/?post_type=publikation&#038;p=20448"},"modified":"2026-03-18T16:48:26","modified_gmt":"2026-03-18T15:48:26","slug":"warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2","status":"publish","type":"publikation","link":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/","title":{"rendered":"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech"},"content":{"rendered":"<h3 class=\"v-zwischen&uuml;berschrift-2-western \" align=\"left\">Einleitung<\/h3>\n<p class=\"v-absatz-ohne-western\">Zu den bedeutendsten Kr\u00e4ften, die die digitale Transformation vorantreiben, geh\u00f6ren die sogenannten Big-Tech-Konzerne, wie Alphabet (Google), Meta (Facebook), Amazon, Apple und Microsoft. Diese US-Unternehmen gestalten nicht nur die technischen Infrastrukturen, auf denen digitale Kommunikation in Europa stattfindet. Sie nehmen auch aktiv Einfluss auf digitale Inhalte. Ihr Einfluss reicht also weit \u00fcber jenen traditioneller Medienunternehmen hinaus: Big-Tech-Konzerne kontrollieren digitale \u00d6kosysteme, definieren technische Standards und monopolisieren Datenfl\u00fcsse (Sevignani\/Theine\/Tr\u00f6ger 2025).<\/p>\n<p class=\"v-absatz-einzug-western\">Diese Entwicklungen werfen zentrale gesellschaftliche Fragen auf: Wer gestaltet digitale \u00d6ffentlichkeiten? Welche Interessen strukturieren den Zugang zu Information und Teilhabe? Und wie kann in einem solchen Umfeld eine demokratische \u00d6ffentlichkeit gew\u00e4hrleistet werden? Um diese Fragen zu beantworten, reichen rein empirisch-analytische oder deskriptive Zug\u00e4nge nicht aus. Es braucht theoretisch fundierte, kritische Perspektiven, die Machtverh\u00e4ltnisse sichtbar machen, historische Entwicklungen mitdenken und nach Alternativen fragen (Tr\u00f6ger\/van den Ecker 2023). Kritische Theorien bieten hierf\u00fcr ein kraftvolles Instrumentarium. In akademischen Fachbereichen wie der Medien- und Kommunikationsforschung richten sie den Blick auf mediale und kommunikative Ph\u00e4nomene \u2013 nicht als isolierte Erscheinungen, sondern als Ausdruck und Bestandteil umfassender gesellschaftlicher Transformationen.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"v-autoreninfo-western\"><em><strong class=\"western\">PD <\/strong><strong class=\"western\">Dr. Mandy Tr\u00f6ger<\/strong> ist Privatdozentin am Institut fu\u0308r Medienwissenschaft der Universit\u00e4t Tu\u0308bingen. Ihre Forschungsschwerpunkte liegen im Bereich der Medien- und Kommunikationsgeschichte, Transformation von Mediensystemen und kritischer Theorien. Seit 2017 ist Tr\u00f6ger Mitglied des Organisations- Teams des Netzwerks Kritische Kommunikationswissenschaft (KriKoWi) und seit 2022 stellvertretende Vorsitzende der Gruppe Politische \u00d6konomie der International Association for Media and Communication Research (IAMCR). Seit 2024 ist sie au\u00dferdem Mit-Herausgeberin der &#8222;Journalistik&#8220;.<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Dieser Artikel steht nur in der Kaufversion der Zeitschrift <strong>vor<\/strong>g\u00e4nge zur Verf\u00fcgung. Sie k\u00f6nnen das Heft im <a href=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/service\/shop\/vorgaenge\/\">Online-Shop der Humanistischen Union<\/a> erwerben: die Druckausgabe f\u00fcr 15.- \u20ac zzgl. Versand, die PDF-\/Online-Version f\u00fcr 6.- \u20ac.<\/em><\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"template":"","categories":[],"tags":[],"autoren":[154],"publikationen":[4546],"class_list":["post-20448","publikation","type-publikation","status-publish","hentry","autoren-mandy-troeger","publikationen-vorg-253"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"de_DE\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Einleitung Zu den bedeutendsten Kr\u00e4ften, die die digitale Transformation vorantreiben, geh\u00f6ren die sogenannten Big-Tech-Konzerne, wie Alphabet (Google), Meta (Facebook), Amazon, Apple und Microsoft. Diese US-Unternehmen gestalten nicht nur die technischen Infrastrukturen, auf denen digitale Kommunikation in Europa stattfindet. Sie nehmen auch aktiv Einfluss auf digitale Inhalte. Ihr Einfluss reicht also weit \u00fcber jenen traditioneller Medienunternehmen [weiterlesen]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Humanistische Union\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-18T15:48:26+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@humunion\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Gesch\u00e4tzte Lesezeit\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2\u00a0Minuten\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/publikation\\\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/publikation\\\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\\\/\",\"name\":\"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-03-18T15:46:26+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-18T15:48:26+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/publikation\\\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"de\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/publikation\\\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/publikation\\\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Publikationen\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"vorg\u00e4nge\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"vorg\u00e4nge Nr. 253: Einengung der \u00f6ffentlichen Diskursr\u00e4ume\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/publikationen\\\/vorgaenge\\\/vorg-253\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/\",\"name\":\"Humanistische Union\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"de\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#organization\",\"name\":\"Humanistische Union e.V.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"de\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/09\\\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg\",\"width\":1000,\"height\":536,\"caption\":\"Humanistische Union e.V.\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.humanistische-union.de\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/x.com\\\/humunion\",\"https:\\\/\\\/mastodon.social\\\/@humunion\",\"https:\\\/\\\/bsky.app\\\/profile\\\/humanistischeunion.bsky.social\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/","og_locale":"de_DE","og_type":"article","og_title":"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union","og_description":"Einleitung Zu den bedeutendsten Kr\u00e4ften, die die digitale Transformation vorantreiben, geh\u00f6ren die sogenannten Big-Tech-Konzerne, wie Alphabet (Google), Meta (Facebook), Amazon, Apple und Microsoft. Diese US-Unternehmen gestalten nicht nur die technischen Infrastrukturen, auf denen digitale Kommunikation in Europa stattfindet. Sie nehmen auch aktiv Einfluss auf digitale Inhalte. Ihr Einfluss reicht also weit \u00fcber jenen traditioneller Medienunternehmen [weiterlesen]","og_url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/","og_site_name":"Humanistische Union","article_modified_time":"2026-03-18T15:48:26+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@humunion","twitter_misc":{"Gesch\u00e4tzte Lesezeit":"2\u00a0Minuten"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/","name":"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech - Humanistische Union","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#website"},"datePublished":"2026-03-18T15:46:26+00:00","dateModified":"2026-03-18T15:48:26+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"de","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/publikation\/warum-wir-kritische-theorien-zur-analyse-von-medien-und-kommunikation-brauchen-das-beispiel-big-tech-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Publikationen","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"vorg\u00e4nge","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"vorg\u00e4nge Nr. 253: Einengung der \u00f6ffentlichen Diskursr\u00e4ume","item":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/publikationen\/vorgaenge\/vorg-253\/"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Warum wir kritische Theorien zur Analyse von Medien und Kommunikation brauchen: Das Beispiel Big Tech"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#website","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/","name":"Humanistische Union","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"de"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#organization","name":"Humanistische Union e.V.","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"de","@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/HU-LOGO-blau_RGB-high-scaled-e1704725806773.jpg","width":1000,"height":536,"caption":"Humanistische Union e.V."},"image":{"@id":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/humunion","https:\/\/mastodon.social\/@humunion","https:\/\/bsky.app\/profile\/humanistischeunion.bsky.social"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikation\/20448","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikation"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/types\/publikation"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/media?parent=20448"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/categories?post=20448"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/tags?post=20448"},{"taxonomy":"autoren","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/autoren?post=20448"},{"taxonomy":"publikationen","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.humanistische-union.de\/custom-json\/wp\/v2\/publikationen?post=20448"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}